کرم هلیوتیس گوجه فرنگی Helicoverpa Amigera

آفت کرم هلیوتیس گوجه فرنگی از مهم ترین آفات گوجه فرنگی و گیاهان دیگری مثل پنبه، ذرت، توتون، بادمجان، کدو می باشد. از خطرناک ترین آفات پلی فاژ از خانواده Noctuidea بوده که بسته به شرایط می تواند ۵۰ تا ۹۰ درصد محصول را از بین ببرد.

چرخه زندگی 

حشرات ماده حدود ۱۰۰۰ تا ۲۵۰۰ عدد تخم گذاری می کنند. تخم‌ها به رنگ زرد روشن بوده و به صورت انفرادی در دو طرف برگها (مخصوصا برگچه های انتهایی نزدیک به گل)، ساقه، دمبرگ و یا روی میوه های کوچک گذاشته می شوند. پس از گذشت ۵-۳ روز، تخم ها تفریخ شده و لاروها در همان محل شروع به تغذیه می کنند. مدت رشد لارو نه تنها به دما، بلکه به ماهیت و کیفیت گیاهان میزبان نیز بستگی دارد. لاروها عموما سبز رنگ با خطوط تیره و روشن روی بدن خود هستند.

زمستان گذرانی آفت کرم هلیوتیس گوجه فرنگی به صورت شفیره در داخل خاک بوده و در بهار حشرات بالغ به تدریج ظاهر می شوند. اندازه حشرات بالغ ۳۵-۲۵ میلیمتر بوده و رنگ بالها در حشرات ماده قهوه اي مایل به خاکستري روشن با نوارهاي نامنظم تیره رنگ در یک سوم انتهایی و درحشرات نر به رنگ خاکستري مایل به سبز بوده و حاشیه انتهایی آنها مجهز به لکه هاي تیره رنگ میباشد. این آفت در اکثر مناطق یک نسل در سال دارد، اما در مناطق گرمتر ممکن است دو نسل داشته باشد.

خسارت کرم هلیوتیس گوجه فرنگی

حشرات کامل کرم هلیوتیس گوجه فرنگی تخم‌های خود را بر روی برگهای گوجه فرنگی قرار داده و لاروهای سن اول از برگ تغذیه می کنند. این در حالی است است که لاروهای سنین بالاتر تغذیه از اجزای زایشی مثل گل و میوه را ترجیح می دهند، به نحوی که میوه های کوچک در اثر تغذیه آن ها ریزش پیدا می کنند و میوه های بزرگتر علاوه بر سوراخ شدن توسط میکروارگانیسم های بیماری زا نظیر قارچ مولد دوده و یا فوماژین و باکتری ها دچار فساد می شوند. تغذیه لاروها از میوه منجر به ایجاد حفره هاي لاروي، آبکی، نامنظم و سیاه رنگی شده که در محل تغذیه فضولات لارو قابل مشاهده است و میوه های رسیده به ندرت مورد حمله آفت قرار می گیرد.

روش های کنترل و مبارزه با آفت

از آنجایی که لاروها سریعا میوه ها را سوراخ کرده و وارد می شوند، کاربرد حشره کش پس از نفوذ به میوه چندان مؤثر نخواهد بود، پس باید روش هاي پایش براي لاروهاي تازه تفریخ شده یا تخم ها اعمال گردد. به طور مثال:

• استفاده از تله های فرمونی (۵-۳ تله در هر ایستگاه)
• انجام شخم عمیق و یخ آب زمستانه جهت از بین بردن فرم زمستان گذرانی این آفت در داخل خاک
• استفاده از کودهای کلسیمی با قابلیت تحرک در گیاه (کمبود کلسیم با افزایش حمله این آفت رابطه مستقیم دارد)
• جمع آوری و حذف میوه های آلوده
• کنترل بیولوژیک با استفاده از زنبور براکون و تریکوگراما
• کاربرد Bacillus thuringiensis subsp. Kurstaki جهت کنترل لاروهاي سنین پایین و در تلفیق با سایر عوامل بیولوژیک
• استفاده از سموم توصیه شده نظیر تری کلروفن، اینوکساکارپ، اسپینوساد، فلوبن دیامید

منبع: زرین‌دان جنوب