سیاهک معمولی ذرت (Common Smut of Corn)
عامل بیماری سیاهک معمولی ذرت: قارچ Ustilago maydis
علایم بیماری
علایم بیماری سیاهک معمولی ذرت را میتوان روی تمام اندامهای هوایی (برگها، اندامهاي گل و…) مشاهده کرد. زماني كه گياهچههاي جوان ذرت آلوده ميشوند، گالهاي كوچكي بر روي برگها و ساقه تشكيل ميگردند و باعث کاهش رشد و کوتولگی گیاه میشوند. ولی خسارت اصلی بیماری که میتواند از ۱۰ تا ۱۰۰ درصد متغیر باشد، مربوطه به ایجاد گالهايي است كه روي خوشه تشكيل ميشوند.
این گالها ابتدا با يك غشاء براق سفيد نقرهاي يا مايل به سبز پوشانده شدهاند و ريسه قارچ و سلول هاي بزرگ شده ميزبان (در اثر تحريك قارچ) در زير آن قرار دارند. گالها از ۱ سانتیمتر تا ۱۵ سانتیمتر میتوانند رشد کرده و بعد از بلوغ محتواي داخلی آنها با يك تودهي پودري سياه (اسپورهای قارچی) پر میشود كه در اثر پارهشدن غشاء خاكستري، آزاد و در هوا منتشر ميشوند. درحالیکه گالهاي روي برگها، كوچك (۲-۱ سانتيمتر) و غشاء آنها سخت است كه به آساني پاره نميشوند.
شرایط گسترش بیماری
وارد آمدن صدمات مکانیکی به گیاه و ایجاد زخم در ریشه، ساقه و برگ در طی عملیات خاکورزی میتواند ورود بیمارگر به گیاه را تسهیل کرده و منجر به توسعه و گسترش بیماری شود. زخمهای ناشی از تغذیه حشرات نیز میتواند منجر به توسعه بیماری سیاهک معمولی ذرت شده و نیاز به مدیریت به موقع دارند. کوددهی زیاد به ویژه مصرف بی رویه کودها ازته نیز میتواند منجر به افزایش حساسیت و کاهش مقاومت گیاه به قارچ شده و یکی از دلایل گسترش بیماری میباشد.
کنترل بیماری سیاهک معمولی ذرت
- به کارگیری ارقام مقاوم به بیماری
- تناوب زراعی ۳ ساله با گیاهان غیر میزبان که منجر به کاهش زادمایه قارچ در خاک میشود.
- کنترل علفهای هرز مزرعه و آفات گیاهی
- استفاده متعادل از کود و جلوگیری از مصرف بی رویه کودهای ازته
- جمع آوری و انهدام کلیه بوتههای مبتلا
- تیمار بوتههای باقیمانده با قارچکش های مناسب
منبع: زریندان جنوب
