پژمردگی ساقه و ریشه فوزاریومی خیار (Fusarium root and stem rot)
عامل بیماری:
Fusarium oxysporum f. sp. radicis-cucumerinum
علائم بیماری
خیار و ملون به شدت به این بیماری حساس هستند. در خیار علائم ۶ تا ۸ هفته پس از کشت به صورت علائم زرد کم رنگ در پایه ساقه ظاهر میشود. در گلخانه بر روی گیاهان جوان ابتدا علائمی به صورت بیرنگ شدن رگبرگها و افتادگی دمبرگها ایجاد میشود که با پیشرفت بیماری، نوار زرد تا نارنجیرنگی روی طوقه و ساقه ایجاد شده و اغلب این نوار تا انتهای ساقه آلوده کشیده میشود، و اسپور قارچ به راحتی در این ناحیه قابل مشاهده می باشد.
این علائم گسترش یافته و به ریشه و ساقه می رسد. با پیشرفت بیماری، ساقه ها توسط قارچ پوسیده شده و از بین می روند. این قارچ در تمامی سنین رشد به بوتههای خیار حمله میکند.
از نشانههای دیگر این بیماری میتوان به زردشدن عمومی بوته، عقبماندگی از رشد، پژمردگی و در نهایت نابودی گیاه اشاره کرد. در شرایط مرطوب روی سطح قسمتهای آلوده، بافت قارچی صورتی یا خاکستری رنگ مشاهده میشود.
شرایط گسترش بیماری
توسعه بیماری در آب و هوای خنک و مرطوب و دمای خاک ۱۷ تا ۲۰ درجه سانتیگراد صورت میگیرد. این قارچ قادر است به مدت چند سال بر روی بقایای گیاهی در داخل خاک زمستانگذرانی کند. انتقال عامل بیماری از طریق انتقال خاکهای آلوده، ادوات کشاورزی و آب آبیاری صورت می گیرد.
کنترل بیماری
- رعایت تناوب زراعی
- برنامه بهداشتی قوی برای ادوات، تجهیزات و افراد
- اجرای سریع و زودهنگام برنامه بهداشتی (زیرا اغلب در طی چهار هفته اول دوره کشت بیماری رخ می دهد)
- نظارت روزانه مزرعه و حذف بوته های ضعیف و ناسالم و دفن بقایای آنها پس از حذف
- ضد عفونی کردن بستر کشت گلخانه پیش از کشت
- کشت مخلوط با گیاهان دارای خاصیت آللوپاتی مانند کاهو
- پیوند ارقام تجاری هیبرید خیار گلخانهای روی پایههای کدو
منبع: زرین دان جنوب
